SelinKilic
Kayıtlı Kullanıcı
Vesvese, kişinin zihnine sızan şüphe, kuruntu ve rahatsız edici düşüncelerdir. İslam geleneğinde bu durumun kaynağı olarak şeytan gösterilir; Kur'an da bu gerçeği açıkça ifade eder. Vesvese duası diye anılan uygulama ise bu tür düşüncelerden korunmak için başvurulan Kur'an ayetlerine ve Hz. Peygamber'den rivayet edilen dualara dayanan bir manevi sığınmadır. En temel kaynağı Nâs Suresi'dir; zira bu sure doğrudan insanın içine vesvese sokan şeytandan Allah'a sığınmak için indirilmiştir.
Vesvese sözcüğü Kur'an'da da geçer. Tâhâ Suresi'nin 120. ayetinde şeytanın Âdem'e vesvese verdiği anlatılır; Kâf Suresi'nin 16. ayetinde ise Allah'ın insanın içindeki fısıltıyı bile bildiği hatırlatılır. Ancak bu ayetler doğrudan bir dua metni değildir; vesvese kavramının Kur'an'daki arka planını oluşturur.
Nâs Suresi, vesvese konusunda Kur'an'ın en doğrudan cevabıdır. Sure, insanların ve cinlerin içine vesvese sokan şeytandan Allah'a sığınmayı konu alır; bu yönüyle adeta vesveseden korunma duasının bizzat kendisidir.
Arapça:
قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ مَلِكِ النَّاسِ إِلَٰهِ النَّاسِ مِن شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِ الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ
Okunuşu:
Kul eûzü birabbin-nâs. Melikin-nâs. İlâhin-nâs. Min şerril vesvâsil hannâs. Ellezî yüvesvisü fî sudûrin-nâs. Minel cinneti ven-nâs.
Anlamı:
"De ki: İnsanların Rabbine, insanların Melikine, insanların İlahına sığınırım. Sinsi vesvesecinin şerrinden. O ki insanların göğüslerine vesvese sokar. Cinlerden ve insanlardan."
Kaynağı: Nâs Suresi, 114. sure, 1–6. ayetler.
Nâs Suresi'nin Felak Suresi ile birlikte okunması sünnete dayanır. Hz. Peygamber'in bu iki sureyi Muavvizeteyn olarak nitelendirdiği ve her sabah-akşam ile uyku öncesinde okuduğuna dair rivayetler Ebû Dâvûd ve Tirmizî başta olmak üzere hadis kaynaklarında yer almaktadır.
Sahih-i Müslim'de yer alan bir rivayette Hz. Peygamber, kişinin zihnine "Allah'ı kim yarattı?" gibi sorular geldiğinde ne yapması gerektiğini şöyle açıklamıştır: Bu tür düşünceler geldiğinde hemen "Eûzü billâhi mineş-şeytânirracîm" denilmeli ve o düşünceden vazgeçilmelidir. (Müslim, Îmân, 214)
Bu uygulama bir dua metni olmaktan çok bir yönlendirmedir; vesvesenin peşinden gitmemek ve şeytandan Allah'a sığınmak gerektiğini öğretir.
Bunun yanı sıra Hz. Peygamber'in sabah-akşam okuduğu rivayet edilen şu dua da vesvese ve şeytanın şerrinden korunma niyetiyle okunabilir:
Arapça:
أَعُوذُ بِكَلِمَاتِ اللَّهِ التَّامَّاتِ مِنْ شَرِّ مَا خَلَقَ
Okunuşu:
Eûzü bi-kelimâtillâhit-tâmmâti min şerri mâ halak.
Anlamı:
"Yarattığı şeylerin şerrinden Allah'ın eksiksiz kelimelerine sığınırım."
Kaynağı: Müslim, Zikir, 54; Tirmizî, Daavât, 83.
Hadis kaynaklarına göre vesvese geldiğinde yapılması tavsiye edilen birkaç pratik tutum vardır.
Birincisi, vesveseye cevap vermemek ve onu zihinsel olarak tartışmaya açmamaktır. Sahih-i Müslim'deki rivayette Hz. Peygamber bu tür düşünceler geldiğinde "Eûzü billâh" deyip o düşünceden vazgeçilmesini tavsiye etmiştir; çünkü tartışmak vesveseyi güçlendirir.
İkincisi, Nâs ve Felak surelerini okumaktır. Bu iki surenin özellikle sabah-akşam okunması hadis kaynaklarında geçmektedir. Üçüncüsü ise namaz kılmak veya zikre yönelmektir; zira zikir ve namaz şeytanı uzaklaştıran en güçlü manevi pratikler arasında sayılmıştır. (Bakara Suresi, 2/45; Ankebût Suresi, 29/45)
Hayır. Vesvese hem inanç konularında hem de günlük hayatta ortaya çıkabilir. İslam alimleri vesveseyi genel olarak iki ana başlıkta ele almıştır: itikadî vesvese ve amelî vesvese. İtikadî vesvese, Allah'ın varlığı, dinin esasları veya imanla ilgili rahatsız edici düşüncelerdir. Amelî vesvese ise çoğunlukla abdest, namaz veya temizlik gibi ibadetlerde aşırı şüphe biçiminde görülür.
Fıkıh alimleri, ö
Vesvese sözcüğü Kur'an'da da geçer. Tâhâ Suresi'nin 120. ayetinde şeytanın Âdem'e vesvese verdiği anlatılır; Kâf Suresi'nin 16. ayetinde ise Allah'ın insanın içindeki fısıltıyı bile bildiği hatırlatılır. Ancak bu ayetler doğrudan bir dua metni değildir; vesvese kavramının Kur'an'daki arka planını oluşturur.
Vesvese İçin Okunan Temel Kur'an Kaynağı: Nâs Suresi
Nâs Suresi, vesvese konusunda Kur'an'ın en doğrudan cevabıdır. Sure, insanların ve cinlerin içine vesvese sokan şeytandan Allah'a sığınmayı konu alır; bu yönüyle adeta vesveseden korunma duasının bizzat kendisidir.
Arapça:
قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ مَلِكِ النَّاسِ إِلَٰهِ النَّاسِ مِن شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِ الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ
Okunuşu:
Kul eûzü birabbin-nâs. Melikin-nâs. İlâhin-nâs. Min şerril vesvâsil hannâs. Ellezî yüvesvisü fî sudûrin-nâs. Minel cinneti ven-nâs.
Anlamı:
"De ki: İnsanların Rabbine, insanların Melikine, insanların İlahına sığınırım. Sinsi vesvesecinin şerrinden. O ki insanların göğüslerine vesvese sokar. Cinlerden ve insanlardan."
Kaynağı: Nâs Suresi, 114. sure, 1–6. ayetler.
Nâs Suresi'nin Felak Suresi ile birlikte okunması sünnete dayanır. Hz. Peygamber'in bu iki sureyi Muavvizeteyn olarak nitelendirdiği ve her sabah-akşam ile uyku öncesinde okuduğuna dair rivayetler Ebû Dâvûd ve Tirmizî başta olmak üzere hadis kaynaklarında yer almaktadır.
Hz. Peygamber'den Rivayet Edilen Vesvese Duası
Sahih-i Müslim'de yer alan bir rivayette Hz. Peygamber, kişinin zihnine "Allah'ı kim yarattı?" gibi sorular geldiğinde ne yapması gerektiğini şöyle açıklamıştır: Bu tür düşünceler geldiğinde hemen "Eûzü billâhi mineş-şeytânirracîm" denilmeli ve o düşünceden vazgeçilmelidir. (Müslim, Îmân, 214)
Bu uygulama bir dua metni olmaktan çok bir yönlendirmedir; vesvesenin peşinden gitmemek ve şeytandan Allah'a sığınmak gerektiğini öğretir.
Bunun yanı sıra Hz. Peygamber'in sabah-akşam okuduğu rivayet edilen şu dua da vesvese ve şeytanın şerrinden korunma niyetiyle okunabilir:
Arapça:
أَعُوذُ بِكَلِمَاتِ اللَّهِ التَّامَّاتِ مِنْ شَرِّ مَا خَلَقَ
Okunuşu:
Eûzü bi-kelimâtillâhit-tâmmâti min şerri mâ halak.
Anlamı:
"Yarattığı şeylerin şerrinden Allah'ın eksiksiz kelimelerine sığınırım."
Kaynağı: Müslim, Zikir, 54; Tirmizî, Daavât, 83.
Vesvese Geldiğinde Ne Yapılmalı?
Hadis kaynaklarına göre vesvese geldiğinde yapılması tavsiye edilen birkaç pratik tutum vardır.
Birincisi, vesveseye cevap vermemek ve onu zihinsel olarak tartışmaya açmamaktır. Sahih-i Müslim'deki rivayette Hz. Peygamber bu tür düşünceler geldiğinde "Eûzü billâh" deyip o düşünceden vazgeçilmesini tavsiye etmiştir; çünkü tartışmak vesveseyi güçlendirir.
İkincisi, Nâs ve Felak surelerini okumaktır. Bu iki surenin özellikle sabah-akşam okunması hadis kaynaklarında geçmektedir. Üçüncüsü ise namaz kılmak veya zikre yönelmektir; zira zikir ve namaz şeytanı uzaklaştıran en güçlü manevi pratikler arasında sayılmıştır. (Bakara Suresi, 2/45; Ankebût Suresi, 29/45)
Vesvese Yalnızca Dinî Konularda mı Olur?
Hayır. Vesvese hem inanç konularında hem de günlük hayatta ortaya çıkabilir. İslam alimleri vesveseyi genel olarak iki ana başlıkta ele almıştır: itikadî vesvese ve amelî vesvese. İtikadî vesvese, Allah'ın varlığı, dinin esasları veya imanla ilgili rahatsız edici düşüncelerdir. Amelî vesvese ise çoğunlukla abdest, namaz veya temizlik gibi ibadetlerde aşırı şüphe biçiminde görülür.
Fıkıh alimleri, ö
