SelinKilic
Kayıtlı Kullanıcı
Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.), hayatı boyunca pek çok farklı durumda Allah'a yönelmiş; sabahın erken saatlerinden gece yarısına kadar, sevinçte de sıkıntıda da dua etmiştir. Bu duaların büyük bölümü Kütüb-i Sitte başta olmak üzere güvenilir hadis kaynaklarında rivayet edilmiştir. Peygamberimizin dilinden bize ulaşan dualar; sabah-akşam zikirleri, yemek duaları, yolculuk duaları, sıkıntı anına özgü niyazlar ve günlük hayatın her köşesine yayılmış kısa ama derin niyazlar olarak karşımıza çıkar.
Bu duaların önemli bir özelliği, belirli bir ritüele ya da özel bir güne bağlı olmamalarıdır. Hz. Peygamber, uyumadan önce de dua etmiş, tuvaletten çıkarken de; yeni bir aya kavuştuğunda da dua etmiş, aynaya bakarken de. Bu bütünlük, onun duayı bir ibadet programı olarak değil, nefes almak gibi doğal bir hal olarak yaşadığını gösterir.
Hz. Peygamber'in sabah ve akşam düzenli olarak okuduğu dualar, hadis kaynaklarında "sabah-akşam zikirleri" başlığı altında toplanmıştır. Bunların en bilineni, Ebu Davud ve Tirmizî'de geçen şu duadır:
Arapça:
اللَّهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا وَبِكَ أَمْسَيْنَا وَبِكَ نَحْيَا وَبِكَ نَمُوتُ وَإِلَيْكَ النُّشُورُ
Okunuşu:
Allâhümme bike asbahnâ ve bike emseynâ ve bike nahyâ ve bike nemûtü ve ileyke'n-nüşûr.
Anlamı:
"Allah'ım! Senin adınla sabaha erer, senin adınla akşama ulaşırız. Senin adınla yaşar, senin adınla ölürüz. Dönüş yalnızca sanadır."
Kaynağı: Tirmizî, Deavât, 13
Akşam okunacak versiyonunda "asbahnâ" yerine "emseynâ", "nüşûr" yerine "masîr" ifadesi geçer. Bu dua, günün iki ucunu Allah'a bağlayan bir çerçeve gibidir; sabahı O'nun adıyla açar, akşamı yine O'na teslim ederek kapatırsın.
Hz. Peygamber'in en çok rivayet edilen dualarından biri, üzüntü ve sıkıntı halinde okuduğu şu niyazdır. Buhârî ve Müslim'de yer alan bu dua, İbn Abbas'tan nakledilmiştir:
Arapça:
لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ الْعَظِيمُ الْحَلِيمُ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَرَبُّ الْأَرْضِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْكَرِيمِ
Okunuşu:
Lâ ilâhe illallâhu'l-azîmu'l-halîm. Lâ ilâhe illallâhu rabbu'l-arşi'l-azîm. Lâ ilâhe illallâhu rabbu's-semâvâti ve rabbu'l-ardi ve rabbu'l-arşi'l-kerîm.
Anlamı:
"Büyük ve Halîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Büyük Arş'ın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur. Göklerin Rabbi, yerin Rabbi ve şerefli Arş'ın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur."
Kaynağı: Buhârî, Deavât, 27; Müslim, Zikir, 85
Bu dua, sıkıntının içinde Allah'ın büyüklüğünü dile getiren bir teslimiyettir. Şikâyet içermez; yalnızca O'nun yüceliğini hatırlatır.
Peygamberimizin yatmadan önce okuduğu dualar da sahih kaynaklarda ayrıntılı biçimde aktarılmıştır. Hz. Ali'den rivayet edilen ve Buhârî ile Müslim'de geçen şu uygulama bunların en bilinenlerinden biridir: Efendimiz, Hz. Fâtıma ve Hz. Ali'ye yatmadan önce 33'er kez "Sübhânallah", 33'er kez "Elhamdülillah", 34 kez "Allahu Ekber" söylemelerini tavsiye etmiştir. (Buhârî, Fedâilü's-sahâbe, 9)
Bunun yanı sıra yatarken okunacak dualar arasında şu niyaz da yer alır:
Arapça:
بِاسْمِكَ اللَّهُمَّ أَمُوتُ وَأَحْيَا
Okunuşu:
Bismike Allâhümme emûtü ve ahyâ.
Anlamı:
"Allah'ım! Senin adınla ölür ve yine senin adınla dirilir (uyanırım)."
Kaynağı: Buhârî, Deavât, 7
Hz. Peygamber'in hayatı, yalnızca namaz vakitlerine sıkıştırılmış bir ibadet anlayışından çok uzaktı. Evden çıkarken, yemek yerken, tuvaletten çıkarken, yolculuğa başlarken birer dua vardı onun dilinde.
Evden çıkarken şu duayı okuduğu rivayet edilir:
Arapça:
بِسْمِ اللَّهِ تَوَكَّل
Bu duaların önemli bir özelliği, belirli bir ritüele ya da özel bir güne bağlı olmamalarıdır. Hz. Peygamber, uyumadan önce de dua etmiş, tuvaletten çıkarken de; yeni bir aya kavuştuğunda da dua etmiş, aynaya bakarken de. Bu bütünlük, onun duayı bir ibadet programı olarak değil, nefes almak gibi doğal bir hal olarak yaşadığını gösterir.
Sabah ve Akşam Okunan Peygamber Duaları
Hz. Peygamber'in sabah ve akşam düzenli olarak okuduğu dualar, hadis kaynaklarında "sabah-akşam zikirleri" başlığı altında toplanmıştır. Bunların en bilineni, Ebu Davud ve Tirmizî'de geçen şu duadır:
Arapça:
اللَّهُمَّ بِكَ أَصْبَحْنَا وَبِكَ أَمْسَيْنَا وَبِكَ نَحْيَا وَبِكَ نَمُوتُ وَإِلَيْكَ النُّشُورُ
Okunuşu:
Allâhümme bike asbahnâ ve bike emseynâ ve bike nahyâ ve bike nemûtü ve ileyke'n-nüşûr.
Anlamı:
"Allah'ım! Senin adınla sabaha erer, senin adınla akşama ulaşırız. Senin adınla yaşar, senin adınla ölürüz. Dönüş yalnızca sanadır."
Kaynağı: Tirmizî, Deavât, 13
Akşam okunacak versiyonunda "asbahnâ" yerine "emseynâ", "nüşûr" yerine "masîr" ifadesi geçer. Bu dua, günün iki ucunu Allah'a bağlayan bir çerçeve gibidir; sabahı O'nun adıyla açar, akşamı yine O'na teslim ederek kapatırsın.
Sıkıntı ve Keder Anında Okunan Dua
Hz. Peygamber'in en çok rivayet edilen dualarından biri, üzüntü ve sıkıntı halinde okuduğu şu niyazdır. Buhârî ve Müslim'de yer alan bu dua, İbn Abbas'tan nakledilmiştir:
Arapça:
لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ الْعَظِيمُ الْحَلِيمُ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ رَبُّ السَّمَاوَاتِ وَرَبُّ الْأَرْضِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْكَرِيمِ
Okunuşu:
Lâ ilâhe illallâhu'l-azîmu'l-halîm. Lâ ilâhe illallâhu rabbu'l-arşi'l-azîm. Lâ ilâhe illallâhu rabbu's-semâvâti ve rabbu'l-ardi ve rabbu'l-arşi'l-kerîm.
Anlamı:
"Büyük ve Halîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Büyük Arş'ın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur. Göklerin Rabbi, yerin Rabbi ve şerefli Arş'ın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur."
Kaynağı: Buhârî, Deavât, 27; Müslim, Zikir, 85
Bu dua, sıkıntının içinde Allah'ın büyüklüğünü dile getiren bir teslimiyettir. Şikâyet içermez; yalnızca O'nun yüceliğini hatırlatır.
Uyku Öncesi Okunan Peygamber Duaları
Peygamberimizin yatmadan önce okuduğu dualar da sahih kaynaklarda ayrıntılı biçimde aktarılmıştır. Hz. Ali'den rivayet edilen ve Buhârî ile Müslim'de geçen şu uygulama bunların en bilinenlerinden biridir: Efendimiz, Hz. Fâtıma ve Hz. Ali'ye yatmadan önce 33'er kez "Sübhânallah", 33'er kez "Elhamdülillah", 34 kez "Allahu Ekber" söylemelerini tavsiye etmiştir. (Buhârî, Fedâilü's-sahâbe, 9)
Bunun yanı sıra yatarken okunacak dualar arasında şu niyaz da yer alır:
Arapça:
بِاسْمِكَ اللَّهُمَّ أَمُوتُ وَأَحْيَا
Okunuşu:
Bismike Allâhümme emûtü ve ahyâ.
Anlamı:
"Allah'ım! Senin adınla ölür ve yine senin adınla dirilir (uyanırım)."
Kaynağı: Buhârî, Deavât, 7
Günlük Hayata Yayılmış Kısa Peygamber Duaları
Hz. Peygamber'in hayatı, yalnızca namaz vakitlerine sıkıştırılmış bir ibadet anlayışından çok uzaktı. Evden çıkarken, yemek yerken, tuvaletten çıkarken, yolculuğa başlarken birer dua vardı onun dilinde.
Evden çıkarken şu duayı okuduğu rivayet edilir:
Arapça:
بِسْمِ اللَّهِ تَوَكَّل
