OguzYalcin
Kayıtlı Kullanıcı
Hastalık anında insan, kendini bir anda çaresizliğin ortasında bulur. Tıbbi tedavinin yanında kalbi bir yere tutunmak ister; dua tam da o an devreye girer. Hastalıktan kurtulmak için okunabilecek en temel dualar arasında Hz. Eyyüb'ün Kur'an'da geçen niyazı öne çıkar: "Rabbim! Bana gerçekten dert dokundu; Sen merhametlilerin en merhametlisisin." (Enbiyâ, 21/83) Bu ayet, hastalık ve sıkıntı anında Allah'a yönelmenin Kur'an'daki en güçlü örneklerinden biridir. Bunun yanı sıra Hz. Peygamber'den rivayet edilen şifa duaları da hadis kaynaklarında yer almaktadır.
Hastalık döneminde yalnızca tek bir dua okunmaz; Kur'an ve sahih hadislerde birbirini tamamlayan birkaç farklı uygulama mevcuttur. Aşağıda kaynaklı olarak aktarılan dualar bu ihtiyaca doğrudan cevap vermektedir.
Kur'an'da hastalık ve sıkıntı bağlamında en doğrudan geçen dua, Hz. Eyyüb'e aittir. Uzun bir hastalık sürecinin ardından Allah'a yönelen Hz. Eyyüb'ün sözleri Enbiyâ suresinde şöyle aktarılır:
Arapça:
أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ
Okunuşu:
Ennî messeniye'd-durru ve ente erhamü'r-râhimîn.
Anlamı:
"Bana gerçekten dert (hastalık) dokundu; Sen merhametlilerin en merhametlisisin."
Kaynağı:
Enbiyâ Suresi, 21. sure, 83. ayet.
Bu dua, bir şikâyet değil; tam bir teslimiyetin ve Allah'ın merhametine sığınmanın ifadesidir. Ayette Allah'ın Hz. Eyyüb'ün bu niyazını kabul ettiği ve ona şifa verdiği bildirilmektedir. Hastalık anında bu ayeti okumak, Kur'an'da temeli olan ve bağlamı açık bir uygulamadır.
Sahih hadis kaynaklarında Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde okuduğu ve öğrettiği dualar mevcuttur. Bunların en bilineni Buhârî ve Müslim'de geçen şu duadır:
Arapça:
اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ، أَذْهِبِ الْبَأْسَ، اشْفِهِ وَأَنْتَ الشَّافِي، لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ، شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا
Okunuşu:
Allâhümme Rabbe'n-nâsi, ezhibili'l-be's, işfihî ve ente'ş-Şâfî, lâ şifâe illâ şifâüke, şifâen lâ yügâdiru sekamâ.
Anlamı:
"Allah'ım, insanların Rabbi! Hastalığı gider. Şifa ver; Sen Şâfî'sin (şifa verensin). Senin şifandan başka şifa yoktur. Öyle bir şifa ki hiçbir hastalık bırakmasın."
Kaynağı:
Buhârî, Tıb 38; Müslim, Selâm 46. Hz. Âişe'den rivayet edilmiştir. Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde sağ eliyle hastanın üzerine sürerek bu duayı okuduğu aktarılmaktadır.
Bu dua, hem hasta olan kişinin kendisi hem de hasta ziyaretine giden biri tarafından okunabilir. Metinde Allah'ın Şâfî isminin geçmesi, duanın doğrudan şifa niyetiyle kurulduğunu göstermektedir.
Fatiha Suresi, hadis kaynaklarında "şifa" bağlamında anılan sureler arasındadır. Ebû Saîd el-Hudrî'den rivayet edilen bir hadiste, bir sahabenin Fatiha'yı okuyarak hasta birine rukye (dua ile şifa) uyguladığı ve Hz. Peygamber'in bunu onayladığı aktarılmaktadır.
Kaynağı:
Buhârî, Tıb 33; Müslim, Selâm 65.
Fatiha, başlı başına bir dua suresidir; içerdiği "Yalnız Sana ibadet eder, yalnız Senden yardım dileriz" ifadesi her türlü ihtiyaçta Allah'a yönelişin özünü taşır. Hastalık anında Fatiha'yı okumak, hem genel bir dua hem de hadislerde geçen bir uygulamaya dayanır.
Müslim'de geçen bir rivayette Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde şu sözleri söylediği aktarılmaktadır:
Arapça:
بِسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ، مِنْ كُلِّ شَيْءٍ يُؤْذِيكَ، مِنْ شَرِّ كُلِّ نَفْسٍ أَوْ عَيْنِ حَاسِدٍ، اللَّهُ يَشْفِيكَ، بِسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ
Okunuşu:
Bismillâhi erkayk, min külli şey'in yü'zîk, min şerri külli nefsin ev 'ayni hâsidin, Allâhu yeşfîk, bismillâhi erkayk.
Anlamı:
"Allah'ın adıyla sana dua ediyorum; sana zarar veren her şeyden, her nefsin ve haset eden her gözün şerrinden. Allah sana şifa versin. Allah'
Hastalık döneminde yalnızca tek bir dua okunmaz; Kur'an ve sahih hadislerde birbirini tamamlayan birkaç farklı uygulama mevcuttur. Aşağıda kaynaklı olarak aktarılan dualar bu ihtiyaca doğrudan cevap vermektedir.
Hz. Eyyüb'ün Duası: Hastalıkta Kur'an'dan Bir Niyaz
Kur'an'da hastalık ve sıkıntı bağlamında en doğrudan geçen dua, Hz. Eyyüb'e aittir. Uzun bir hastalık sürecinin ardından Allah'a yönelen Hz. Eyyüb'ün sözleri Enbiyâ suresinde şöyle aktarılır:
Arapça:
أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ
Okunuşu:
Ennî messeniye'd-durru ve ente erhamü'r-râhimîn.
Anlamı:
"Bana gerçekten dert (hastalık) dokundu; Sen merhametlilerin en merhametlisisin."
Kaynağı:
Enbiyâ Suresi, 21. sure, 83. ayet.
Bu dua, bir şikâyet değil; tam bir teslimiyetin ve Allah'ın merhametine sığınmanın ifadesidir. Ayette Allah'ın Hz. Eyyüb'ün bu niyazını kabul ettiği ve ona şifa verdiği bildirilmektedir. Hastalık anında bu ayeti okumak, Kur'an'da temeli olan ve bağlamı açık bir uygulamadır.
Hz. Peygamber'den Rivayet Edilen Şifa Duaları
Sahih hadis kaynaklarında Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde okuduğu ve öğrettiği dualar mevcuttur. Bunların en bilineni Buhârî ve Müslim'de geçen şu duadır:
Arapça:
اللَّهُمَّ رَبَّ النَّاسِ، أَذْهِبِ الْبَأْسَ، اشْفِهِ وَأَنْتَ الشَّافِي، لَا شِفَاءَ إِلَّا شِفَاؤُكَ، شِفَاءً لَا يُغَادِرُ سَقَمًا
Okunuşu:
Allâhümme Rabbe'n-nâsi, ezhibili'l-be's, işfihî ve ente'ş-Şâfî, lâ şifâe illâ şifâüke, şifâen lâ yügâdiru sekamâ.
Anlamı:
"Allah'ım, insanların Rabbi! Hastalığı gider. Şifa ver; Sen Şâfî'sin (şifa verensin). Senin şifandan başka şifa yoktur. Öyle bir şifa ki hiçbir hastalık bırakmasın."
Kaynağı:
Buhârî, Tıb 38; Müslim, Selâm 46. Hz. Âişe'den rivayet edilmiştir. Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde sağ eliyle hastanın üzerine sürerek bu duayı okuduğu aktarılmaktadır.
Bu dua, hem hasta olan kişinin kendisi hem de hasta ziyaretine giden biri tarafından okunabilir. Metinde Allah'ın Şâfî isminin geçmesi, duanın doğrudan şifa niyetiyle kurulduğunu göstermektedir.
Fatiha Suresi ve Şifa ile İlişkisi
Fatiha Suresi, hadis kaynaklarında "şifa" bağlamında anılan sureler arasındadır. Ebû Saîd el-Hudrî'den rivayet edilen bir hadiste, bir sahabenin Fatiha'yı okuyarak hasta birine rukye (dua ile şifa) uyguladığı ve Hz. Peygamber'in bunu onayladığı aktarılmaktadır.
Kaynağı:
Buhârî, Tıb 33; Müslim, Selâm 65.
Fatiha, başlı başına bir dua suresidir; içerdiği "Yalnız Sana ibadet eder, yalnız Senden yardım dileriz" ifadesi her türlü ihtiyaçta Allah'a yönelişin özünü taşır. Hastalık anında Fatiha'yı okumak, hem genel bir dua hem de hadislerde geçen bir uygulamaya dayanır.
"Bismillâhi Erkayk" Duası: Hasta Üzerine Okunan Rivayet
Müslim'de geçen bir rivayette Hz. Peygamber'in hasta ziyaretlerinde şu sözleri söylediği aktarılmaktadır:
Arapça:
بِسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ، مِنْ كُلِّ شَيْءٍ يُؤْذِيكَ، مِنْ شَرِّ كُلِّ نَفْسٍ أَوْ عَيْنِ حَاسِدٍ، اللَّهُ يَشْفِيكَ، بِسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ
Okunuşu:
Bismillâhi erkayk, min külli şey'in yü'zîk, min şerri külli nefsin ev 'ayni hâsidin, Allâhu yeşfîk, bismillâhi erkayk.
Anlamı:
"Allah'ın adıyla sana dua ediyorum; sana zarar veren her şeyden, her nefsin ve haset eden her gözün şerrinden. Allah sana şifa versin. Allah'